Werken bij de kerk

Werken bij de kerk is een gewone baan in een bijzondere organisatie. Waarmee je jezelf vaak verbonden voelt. Waar naast de beroepskrachten veel vrijwilligers werken.

Werken bij de kerk
Een lang gekoesterde wens is in vervulling gegaan. Vaak na jarenlang vrijwilligerswerk en nu is het gelukt. Of je hebt een studie gevolgd naast je werk en je bent kerkelijk werker. Enthousiast stort je je in je baan…
Inmiddels is de eerste winter op je nieuwe werkplek voorbij. Het was druk, iedereen wilde je erbij hebben. Vele vergaderingen heb je bezocht, je plannen geventileerd. Mensen gingen daarna enthousiast naar huis, in afwachting van het vervolg. En waar moest dat vervolg vandaan komen? Vaak van jou. Want jij was de enige die daarna met huiswerk naar huis ging. Je werkte er toch, werd er behoorlijk voor betaald en de idee had je ook al. Dus… werkte je veel meer uren dan die waarvoor je aangenomen was. Want het was ook zo, die anderen deden het ook vrijwillig, je wilde het graag, kon het ook, dus niet direct piepen. Je partner vindt wel dat je teveel hooi op je vork neemt, dat je best goed mag zijn voor de kerk, maar dat je niet gek hoeft te zijn. Gelukkig wordt het bijna zomer. Even rust. Maar je kunt toch ook niet al die weken niets doen? Zullen de mensen niet denken, dat je wel een erg goede baan hebt als je bij de kerk werk?

Afspraken maken
Zo gaat het niet altijd, maar wel vaak. Als je dit leest ben je waarschijnlijk al werkzaam in de kerk en heeft de tip: maak vooraf duidelijke afspraken, niet zoveel zin. Het is echter nooit te laat. Neem je ervaringen mee en ga het gesprek aan. De officiële zaken rond arbeidsuren, salaris, duur van het contract e.d. zijn al besproken, op papier gezet en getekend door beide partijen. In een eerder gesprek zijn globaal de taken aan de orde geweest, nu wordt het tijd om de puntjes op de i te zetten, om de zaken helder en werkbaar te maken. Het moderamen of de kerkenraad denkt daar niet altijd zelf aan. Bedenk dat zij vrijwilligers zijn, er niet voor geleerd hebben om medewerkers in dienst te nemen, maar dat zij misschien vrijwilliger zijn geworden om bezoekwerk te doen en deze taak erbij gekregen hebben. Vraag daarom hoe ze bepaalde zaken gedacht hadden en zeg daarbij wat je prettig vindt.

Waaraan denken

een vast aanspreekpunt
Als je vragen, problemen, leuke dingen te melden hebt, dan is dat je vaste contact persoon. Hier meld je je ook ziek en hersteld en maak je afspraken over zaken die in de ziekteperiode aandacht van iemand vragen
maak heldere afspraken over je taken en uren en schrijf de afspraken op
. b.v. urenverdeling t.b.v. jongeren/ouderen
werktijden: worden uren die teveel gewerkt worden op een ander tijdstip gecompenseerd, uitbetaald of wordt dat als vrijwilligerswerk gezien
mag je zelf je vakantieperiode vaststellen of moet dat in overleg
wordt verwacht dat je overal bij bent en wat is dan de functie
van wie krijg je nieuwe opdrachten
zit je als adviseur bij de kerkenraad; zo ja, moet/wil je dat wel altijd; wat is de toegevoegde waarde
wat te doen met allerlei zaken die –bij een parttime functie- niet op de afgesproken werkdagen vallen; zeg je die gewoon af, of word je eigenlijk verwacht, of spreek je geen vaste werktijden af.
wie neemt de werkgeversrol op zich
is dat het vaste aanspreekpunt eventueel aangevuld met het moderamen; dus wie neemt beslissingen n.a.v. zaken die spelen
overleg 1 of 2 maal per jaar (functioneringsgesprek) over je werkzaamheden, wat er ongemerkt is veranderd, bijgekomen, weggegaan. Of het werk nog past in de afgesproken uren

Voorkomen is beter dan ….
Als je lekker aan het werk bent en je leest het bovenstaande, dan kan er een gevoel van wrevel bij je opkomen. Zolang alles loopt, lijkt het ook pietluttig. De ervaring van velen zal echter zijn dat het jammer is dat die zaken niet besproken zijn toen er nog niets aan de hand was, want dan kun je dingen regelen zonder emoties.
En blijkt het later niet te werken? Dan zijn de functioneringsgesprekken er om met elkaar te concluderen dat het niet zo’n goede afspraak was en stel hem dan met elkaar bij.
Juist in de kerkelijke organisatie is het goed om afspraken te maken wanneer je met elkaar over bovengenoemde punten praat. Met elkaar zijn we er allemaal wat verlegen mee, omdat we toch allemaal voor de Heer werken. Bedenk dat dat zo is, maar dat ziek worden van conflicten dat werk niet bevordert.
Pastoraal, diaconaal bezig zijn: het is een groot goed. Maar op z’n tijd is zakelijkheid in een werkgevers-werknemersverhouding nodig. Dat wil niet zeggen dat je altijd gelijk zult krijgen, maar dat dingen wel bespreekbaar zijn en je een antwoord krijgt.

Willy Westerlaken, bedrijfsmaatschappelijk werker

Een nieuwe baan

Dichter bij huis werken, korter willen werken of gewoon toe aan meer uitdagingen en verantwoordelijkheden in je werk. Allemaal redenen om een nieuwe baan te zoeken. Maar het accepteren van een nieuwe baan kan nog al wat consequenties met zich meebrengen. Wat gebeurt er bijvoorbeeld met het opgebouwde pensioen? Hoe zit het met de collectieve ziektekostenverzekering? Bij welke beroepen hoort een medische keuring? Wat is het gevolg van korter werken op het salaris? Welke regels gelden voor een proeftijd?

Het is goed dit van tevoren op een rijtje te zetten, zodat je niet voor verrassingen komt te staan. Een andere reden om je van tevoren goed voor te bereiden is dat je dan goed voorbereid de sollicitatieprocedure ingaat. Je kan met je mogelijk nieuwe werkgever dan meteen een aantal zaken bespreken en je wensen kenbaar maken.

Hier volgen een aantal belangrijke zaken die voorbij kunnen komen als je (bijna) een nieuwe baan hebt gevonden.

Medische keuring
Tijdens de sollicitatieprocedure mag je alleen medisch worden gekeurd voor zaken die voor de toekomstige functie van belang zijn. Een medische keuring kan bijvoorbeeld van belangrijk zijn voor een lichamelijk zware functie. Of een treinmachinist kan worden getest op kleurenblindheid.
In de personeelsadvertentie moet al staan dat een medische keuring onderdeel is van de sollicitatieprocedure. Zo’n medische keuring heet een aanstellingskeuring. Alleen de keuringsarts mag je vragen stellen over jouw gezondheid . De werkgever mag dit niet doen. Wel moet je zelf vertellen over eventuele medische klachten die je al hebt als deze problemen opleveren voor (een groot deel van) het werk. Een werkgever mag ook nooit vragen naar een eventuele zwangerschap.
Alleen als de werkgever van plan is om je aan te nemen, mag hij je medisch laten gekeurd. De keuringsarts mag alleen vragen stellen die van belang zijn voor het doel van de keuring. Het doel van de keuring en de soort onderzoeken die kunnen worden uitgevoerd moeten van te voren schriftelijk worden vastgelegd. De keuringsarts mag geen onderzoek doen naar ernstige, onbehandelbare ziektes of vragen of je zwanger bent. De uitslag van de keuring bespreekt de arts met jou. Daarna besluit jij zelf of je de informatie wilt doorgeven aan je toekomstige werkgever.

Identificatieplicht
Wanneer je een nieuwe baan krijgt, moet je jelegitimeren. Dit kan alleen met je paspoort of Europese identiteitskaart. De werkgever moet hiervan een kopie maken. Een rijbewijs geldt niet als identiteitsbewijs, omdat hierop niets staat over je nationaliteit of je verblijfstatus. In andere situaties, bijvoorbeeld op de werkplek, is een rijbewijs wel een geldig identiteitsbewijs.
Je bent ook verplicht om je burgerservicenummer (voorheen sofi-nummer) door te geven en om een loonbelastingverklaring in te vullen.

Proeftijd
In de meeste arbeidsovereenkomsten wordt een proeftijd opgenomen. De werkgever of werknemer die een contract binnen de proeftijd opzegt, moet de ander schriftelijk uitleg kunnen geven als deze daarom vraagt. Een ontslagvergunning is niet nodig in de proeftijd. Ook geldt er geen opzegtermijn.
De werkgever moet op papier zetten hoe lang de proeftijd is. De proeftijd duurt nooit langer dan twee maanden. De proeftijd duurt maximaal:

een maand: bij een tijdelijk arbeidscontract dat korter is dan twee jaar en bij een tijdelijk arbeidscontract waarbij geen einddatum is afgesproken
twee maanden: bij een vast dienstverband en bij een tijdelijk arbeidscontract voor twee jaar of langer

Ontslag in de proefperiode is mogelijk als je ziek wordt. Een werkgever mag niet discrimineren: je kunt niet worden ontslagen omdat je zwanger bent, een handicap of een andere religie hebt.

Gelijke beloning
Ook kun je onderhandelen over de hoogte van het loon. Bijvoorbeeld wanneer je constateert dat de werkgever voor gelijkwaardig werk geen gelijke beloning geeft. In dat geval dient de werkgever aan te tonen dat het verschil in salaris niets te maken heeft met bijvoorbeeld geslacht, ras, leeftijd, handicap of chronische ziekte, arbeidsduur of een tijdelijk contract.

Vakantierechten
Als je van baan verandert, kun je je vakantiedagen in de meeste gevallen nog voor vertrek opnemen. Soms is dat niet mogelijk. Je huidige werkgever mag verlangen dat je tot het einde van je arbeidsovereenkomst blijft werken. Daar moeten wel zwaarwegende argumenten voor bestaan, zoals de onmogelijkheid om vervanging te regelen. Als je je vakantiedagen niet kunt opnemen, krijg je deze na afloop uitbetaald. Daarnaast is de werkgever verplicht een verklaring te geven waaruit blijkt voor hoeveel dagen of uren nog recht bestaat op vakantie. Deze vakantiedagen kunnen worden meegenomen naar de volgende werkgever.

Pensioen
Als je van baan verandert, kun je je opgebouwde pensioen meenemen en onderbrengen bij de pensioenregeling van de nieuwe werkgever. Een andere mogelijkheid is het opgebouwde pensioen te laten staan tot de pensioendatum.

Meer weten? Kijk op www.cnv.nl of neem dan contact op met CNV Info, 030 – 751 1001.

(Bron: Min. SZW)